ทิปส์ IT เทคนิคไอที
IT Tips
ทิปส์ Tips หรือ เทคนิคไอที เคล็ดลับดีๆ ในการใช้คอมพิวเตอร์ หรือ เคล็ดลับการใช้อุปกรณ์พกพาต่างๆ อย่าง สมาร์ทโฟน แท็บเล็ต ให้เกิดประโยชน์ และ มีประสิทธิภาพมากยิ่งขึ้น

วิธีทำความสะอาด แผงวงจรคอมพิวเตอร์ (Computer Circuit Board) เบื้องต้น โดยไม่ให้เสียหาย

วิธีทำความสะอาด แผงวงจรคอมพิวเตอร์ (Computer Circuit Board) หรือแผงวงจรอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ เบื้องต้น ที่ควรจะต้องหมั่นดูแลด้วย การทำความสะอาด เพื่อยืดอายุมัน
วิธีทำความสะอาด แผงวงจรคอมพิวเตอร์ (Computer Circuit Board) เบื้องต้น โดยไม่ให้เสียหาย

  15 ตุลาคม 2564      15
4 (2 โหวต)   
ยกเลิก

วิธีทำความสะอาด แผงวงจรคอมพิวเตอร์ (Computer Circuit Board) เบื้องต้น

ในเวลาที่เราใช้งานคอมพิวเตอร์ หรือแม้แต่ อุปกรณ์เครื่องใช้ไฟฟ้าไปนาน ๆ ก็อาจจะเกิดปัญหาเรื่องของ แผงวงจร (Circuit Board) เกิดมีสิ่งสกปรก หรือการกัดกร่อนที่เกิดขึ้นจากปัจจัยต่าง ๆ ไม่ว่าจะเป็น จาก พัดลมระบายความร้อน, จากฝุ่นผงต่าง ๆ, ฯลฯ ซึ่งมักเป็นสาเหตุที่ทำให้เกิดการขัดข้องในการใช้งานขึ้นได้ โดยแผงวงจรเหล่านี้ ยกตัวอย่างเช่น เมนบอร์ด (Mainboard) หรือ การ์ดจอ (Graphic Card) เป็นต้น

การเกิดปัญหาดังกล่าวนั้น ในบางครั้ง เราไม่จำเป็นจะต้องเสียเงินหรือเสียเวลาส่งซ่อมแผงวงจรเพื่อให้สามารถกลับมาใช้งานได้เสมอไป แต่อาจสามารถแก้ปัญหาได้ด้วยการทำความสะอาดเท่านั้น ซึ่งเราจะมี วิธีการทำความสะอาดแผงวงจร ได้อย่างไรบ้าง ไปอ่านต่อด้านล่างได้เลย

เนื้อหาภายในบทความ

แผงวงจรของเรา เกิดความสกปรกได้จากอะไรบ้าง ?
(How does Circuit Board get Dirty ?)

แผงวงจร (Circuit Board) เป็นสิ่งที่สามารถพบได้ทั่วไป ในอุปกรณ์อิเล็กทรอนิกส์ทุกประเภท รวมไปถึงเครื่องคอมพิวเตอร์ และอุปกรณ์ในอุตสาหกรรมต่าง ๆ และเมื่อเวลาผ่านไป ก็มีโอกาสที่น้ำ, ฝุ่น, หรือแม้แต่สิ่งสกปรกอื่น ๆ จะเริ่มเข้าไปเกาะอุปกรณ์ต่าง ๆ ที่ว่ามา และเริ่มก่อตัวเพิ่มขึ้นเรื่อย ๆ จนถึงจุดที่เราต้องจัดการทำความสะอาดเพื่อป้องกันความเสียหายที่อาจเกิดขึ้นกับอุปกรณ์ได้

แผงวงจรของเรา เกิดความสกปรกได้จากอะไรบ้าง ?
เครดิตรูปภาพ : https://pcbthailand.com/pcb-ที่สกปรก.html

โดยปกติแล้ว พัดลมของเครื่องคอมพิวเตอร์ (และอุปกรณ์อื่น ๆ) สำหรับรักษาอุณหภูมิให้เย็นพอกับการใช้งานอุปกรณ์ชิ้นนั้น ๆ ก็มักจะดูดฝุ่นละอองขนาดเล็กต่างๆ ที่ลอยอยู่ในอากาศ ให้เข้าไปเกาะกับพื้นผิวใกล้เคียงด้วย และอาจเป็นสาเหตุให้เกิดความร้อนที่พุ่งสูงเกินไป หรือทำให้การทำงานของชิ้นส่วนอุปกรณ์ชิ้นใดชิ้นหนึ่งทำงานล้มเหลวได้

และอย่างที่ทุกคนน่าจะรู้กันดี ก็คือเรื่องของของเหลวที่เป็นตัวสร้างปฏิกิริยาชั้นดีกับอุปกรณ์ที่กำลังทำงานอยู่ หรือกำลังมีกระแสไฟฟ้าเดินทางอยู่ ซึ่งถ้าหากของเหลวใด ๆ เช่น น้ำเปล่า สามารถเล็ดรอดเข้าไปยังแผงวงจรได้ ก็จะสามารถทำให้เกิดไฟฟ้าลัดวงจร (Short Circuit) ขึ้นมาได้ และมีโอกาสสูง ที่อุปกรณ์จะเสียหายตามมา

ข้อควรระวังเกี่ยวกับ แผงวงจร
(Circuit Board Precaution)

เราควรที่จะพึงระวังไว้เสมอว่า การถอดชิ้นส่วนของฮาร์ดแวร์ต่าง ๆ อาจทำให้เครื่องใช้ไฟฟ้าเสียหายได้ ดังนั้น โปรดแน่ใจว่าตัวคุณเองมีความรู้ความสามารถเพียงพอที่จะจัดการกับอุปกรณ์ต่าง ๆ ได้ด้วยตัวเอง และสามารถประกอบกลับคืนเข้าไปให้สามารถใช้งานตามปกติได้ด้วย

  • เพื่อหลีกเลี่ยงไม่ให้เกิดความเสียหายขึ้นกับแผงวงจร อย่าลืมปรับตำแหน่งสวิทช์ไว้ที่ "ตำแหน่ง OFF" เสมอ ก่อนกระทำการใด ๆ กับแผงวงจร
  • หากมีน้ำหรือของเหลวเข้าไปในแผงวงจร ให้เป่าแห้ง หรือทิ้งไว้ให้แห้งสนิทก่อนนำมาเปิดหรือใช้งานต่อ
  • ตัดการเชื่อมต่อของอุปกรณ์นั้น ๆ ออกจากแหล่งไฟฟ้าทุกครั้งก่อนกระทำการใด ๆ
  • หลีกเลี่ยงไม่ให้แผงวงจรอยู่ใกล้น้ำ, ความชื้น, หรือของเหลวอื่น ๆ
  • สวมใส่เสื้อผ้าที่แห้งสนิทเสมอ ก่อนใช้งาน หรือดัดแปลง / แก้ไขแผงวงจร

ข้อควรระวังเกี่ยวกับแผงวงจร (PCB)
เครดิตรูปภาพ : https://duino4projects.com/pcb-boards-the-thing-that-changed-the-world-of-electronics/

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาด แผงวงจร
(Circuit Board Cleaning Tools)

การทำความสะอาดแผงวงจรพิมพ์ (Printed Circuit Boards) หรือที่นิยมเรียกกันว่า แผ่น PCB, แผ่นปรินท์ จะต้องใช้เครื่องมือและวิธีที่ถูกต้องในการทำความสะอาด ไม่สามารถใช้น้ำทั่วไป, หรือสารทำความสะอาดที่ใช้กันโดยทั่วไปมาทำความสะอาดได้ ซึ่งอุปกรณ์ที่ใช้กันหลัก ๆ ได้แก่

แปรงปัดฝุ่น และผ้าที่ไม่เป็นขุย

อุปกรณ์พื้นฐานสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร โดยทั่วไปแล้ว หากไม่ได้มีคราบหนัก หรือความสกปรกที่เกรอะกรัง ก็สามารถใช้เพียงแปรงปัดฝุ่นที่มีขนนิ่ม และมีขนาดเล็กเพียงพอที่จะสามารถเข้าซอกซอนซอกเล็ก ๆ บนแผงวงจรได้ และใช้ผ้าแห้งที่ไม่เป็นขุย เช็ดทำความสะอาดพื้นผิวทั่วไปบนแผงวงจรได้เลย

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://www.instructables.com/Cleaning-up-your-PCB/

สเปรย์ลมไล่ฝุ่น

สำหรับการซ่อมแซมแบบง่าย ๆ เพียงแค่ใช้สเปรย์ลมที่มีลักษณะคล้าย ๆ อากาศอัดกระป๋อง มาฉีดขจัดฝุ่นที่เกาะหนาหรือสิ่งตกค้างขนาดเล็กก็เพียงพอ โดยให้ใช้การฉีดสั้น ๆ ไปยังบริเวณช่องที่เป็นที่ไหลเวียนของอากาศ แต่ถ้าหากคุณยังไม่พอใจกับผลลัพธ์ ก็สามารถใช้ไขควงเพื่อถอดชิ้นส่วนออกมาฉีดเลยก็ได้

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://gesrepair.com/clean-circuit-board/

เบคกิ้งโซดา

เบคกิ้งโซดา หรือชื่อทางเคมีว่า โซเดียม ไบคาร์บอเนต (Sodium Bicarbonate) เป็นอีกทางเลือกสำหรับการขจัดสิ่งสกปรกที่เกาะอยู่บนบอร์ดโดยมีความเสี่ยงต่ำที่จะทำให้เกิดความเสียหายขึ้นกับบอร์ดของเรา โดยเบคกิ้งโซดา มีฤทธิ์กัดกร่อนอ่อน ๆ ที่สามารถขจัดคราบหรือสารตกค้างที่ไม่สามารถเอาออกด้วยแปรงหรือน้ำกลั่นได้ มีประสิทธิภาพอย่างยิ่งสำหรับจัดการกับปัญหาการกัดกร่อนที่มาจากกรด หรือสารอื่น ๆ ที่เป็นกรด เพราะเบคกิ้งโซดามีฤทธิ์เป็นด่าง ช่วยปรับสมดุลบริเวณที่เกิดปัญหาขึ้นได้

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://www.ourpcb.com/clean-circuit-board.html

น้ำกลั่น

น้ำกลั่น ถือเป็นของเหลวที่ได้รับการยกเว้นให้สามารถนำมาใช้ทำความสะอาดแผงวงจรได้เมื่อถูกผสมเข้ากับสารทำความสะอาดอื่น ๆ เนื่องจากน้ำกลั่นนั้นไม่นำประจุไฟฟ้า นอกจากนี้ น้ำกลั่นบริสุทธิ์ยังไม่ทำให้อุปกรณ์ไฟฟ้าเสื่อมลง เพราะความเป็นตัวนำไฟฟ้าต่ำนั่นเอง

อย่างไรก็ตาม เพื่อป้องกันการปนเปื้อนจากคราบสกปรกที่ติดอยู่กับมือของเรา หรือจากฝุ่นที่ฟุ้งกระจายในอากาศ อย่าลืมปิดฝาน้ำกลั่นทุกครั้งเมื่อไม่ใช้งาน และหลีกเลี่ยงการสัมผัสกับมือเปล่าโดยตรง

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://www.ourpcb.com/clean-circuit-board.html

ไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์

ไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์ (Isopropyl Alcohol) คือสารทำความสะอาดแผงวงจรที่ดีที่สุด เพราะมีราคาไม่แพง และสามารถระเหยได้ไวเมื่อเทียบกับการทำความสะอาดด้วยวิธีอื่น ๆ ทั่วไป อีกทั้งแอลกอฮอล์ ยังประกอบด้วยจำนวนสารเคมีน้อยกว่า ซึ่งถ้าหากคุณใช้ไอโซโพรพิลแอลกอฮอล์ที่มีจำนวนเปอร์เซ็นต์สูง อาจส่งผลต่อร่างการและผิวหนัง ดังนั้น อย่าลืมหยิบจับด้วยถุงมือยางและสวมใส่แว่นตากันลมก่อนการใช้งาน

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://www.allpcb.com/sns/how-to-clean-pcbs_26145.html

น้ำยาทำความสะอาดอเนกประสงค์

บรรดาน้ำยาทำความสะอาดทั้งหลายที่เราใช้กันภายในครัวเรือน และปราศจากสารฟอสเฟต (Phosphate) สามารถนำมาใช้ทำความสะอาดได้เช่นกัน ถึงแม้ว่าฟอสเฟตจะเป็นสารเคมีที่มีประสิทธิภาพในการป้องกันการกัดกร่อนและมีคุณสมบัติอื่น ๆ ที่มีประโยชน์ในการทำความสะอาดด้วย แต่เนื่องจากปัญหามลพิษที่เกิดขึ้นจากฟอสฟอรัสในทะเลสาบ กลายเป็นปัญหาที่ทางสหรัฐอเมริกาต้องหันมาจัดการอย่างจริงจังในปี ค.ศ. 1970 (พ.ศ. 2513) และหลังจากนั้น บรรดาผู้ผลิตหลายรายก็เลิกใส่ฟอสเฟตลงไปในผลิตภัณฑ์ทำความสะอาดไป

เครื่องมือสำหรับทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://shoponline.tescolotus.com/groceries/en-GB/products/6000669059?selectedUrl=https%3A%2F%2Fsecure.ap-tescoassets.com%2Fassets%2FTH%2F323%2F8850002850323%2FShotType1_540x540.jpg

ขั้นตอนการทำความสะอาด แผงวงจร
(Step to Clean a Circuit Board)

ขั้นตอนการทำความสะอาดแผงวงจร
เครดิตรูปภาพ : https://www.freepik.com/premium-photo/laptop-computer-motherboard-dust-cleaning-electronics-maintenance-service_4358772.htm

  1. สร้างสารทำความสะอาดด้วยการผสมเบคกิ้งโซดา 1 / 4 ถ้วยตวง กับน้ำ 1 - 2 ช้อนโต๊ะ คนจนส่วนผสมมีความแน่นหนาเป็นเนื้อเดียวกัน
  2. ถ่ายรูป หรือจดโน้ตรายละเอียดตำแหน่งและการประกอบแผงวงจร เพื่อให้ง่ายต่อการประกอบกลับเข้าไปอีกครั้งเมื่อทำความสะอาดเสร็จสิ้น
  3. ถอดสายต่าง ๆ ออกให้หมด และจัดการดึงชิปที่อยู่บนบอร์ดออก
  4. จุ่มแปรงลงไปในสารทำความสะอาดที่เตรียมไว้ และแปรงลงไปอย่างระมัดระวังในบริเวณที่เกิดการกัดกร่อน
  5. เมื่อทาสารทำความสะอาดลงไปแล้ว ปล่อยทิ้งไว้ประมาณ 20 - 30 นาที เพื่อให้แห้งไปกับตัวแผง
  6. ล้างแผงวงจรด้วยน้ำกลั่นจนกว่าจะแน่ใจว่าตัวสารทำความสะอาดนั้นหลุดออกไปจากแผงจนหมดแล้ว โดยสามารถนำแปรงอันใหม่มาขัดอีกรอบได้หากไม่แน่ใจ
  7. ใช้สารทำความสะอาดที่ปราศจากฟอสเฟต ฉีดพ่นลงไปบนแผงวงจรให้ทั่ว ทิ้งไว้ประมาณ 15 วินาที
  8. ขัดแผงวงจรอย่างเบามืออีกครั้งด้วยแปรงสีฟัน ล้างออกด้วยน้ำกลั่น แล้วเช็ดให้แห้งด้วยผ้าที่ไม่เป็นขุย โดยเน้นการเช็ดแบบตบออกเบา ๆ ทีละจุด แทนการเช็ดแบบลากผ้า เพื่อไม่ให้เกิดความเสียหายกับตัวแผงวงจร
  9. ประกอบแผงวงจรกลับเข้าไปใหม่อีกครั้ง และลองทดสอบดูว่าสามารถใช้งานได้ตามปกติหรือไม่

ถ้าหากว่าสุดท้ายแล้ว แผงวงจรของเรายังคงไม่สามารถใช้งานได้ และยังมีร่องรอยของการกัดกร่อนหลงเหลืออยู่ ให้ลองใช้ยางลบเพื่อลบคราบที่เหลือออกดู ซึ่งวิธีนี้มักจะได้ผลดีสำหรับการกัดกร่อนที่เกิดขึ้นกับชิ้นส่วนที่เป็นทองแดง

ที่มา :
คำสำคัญ :

บทความที่เกี่ยวข้อง

 

ความคิดเห็น (0)


นำบทความขึ้นเว็บ Thaiware.com